Łabędź niemy

Łabędź niemy

RODZINA: kaczkowate

RZĄD: blaszkodziobe

     Łabędzią parę i ich gniazdo udało mi się sfotografować na stawie przy ul. Bankowej w Bolesławcu. Zdjęcia mają złą jakość, ponieważ robiłam je telefonem i pod słońce. Niestety nie widać na nich jajek złożonych w puchowym gnieździe ani samych łabędzich rodziców, dlatego wstawiam jeszcze zdjęcia z internetu:
.



Na pierwszym zdjęciu znajduje się łabędź z młodymi, na drugim dorosły łabędź, na na trzecim młody.
     Samiec jest nieco większy od samicy. Upierzenie jest białe. Długa szyja wygięta łukowato. Dziób pomarańczowoczerwony, u jego nasady znajduje się mięsisty, czarny wyrostek (tzw. guz), który jest wyraźnie mniejszy u samicy. Nogi czarne, spięte błoną pławną. Młode osobniki brązowo-szare, z ołowianoszarym dziobem, bez czarnego wyrostka. Długość ciała 125-160 cm, rozpiętość skrzydeł 200-204 cm.
     Zjada rośliny wodne, trawy, zboża oraz drobny pokarm zwierzęcy.
     Do lęgu przystępuje raz w roku. Łączy się w stałe pary na wiele lat. Jego gniazdo jest ukryte na lądzie wśród nadbrzeżnych roślin lub w płytkiej wodzie - wtedy dosięga dna. Łabędzie budują je z części tataraku i sitowia. Wnętrze wyściela suchymi i świeżymi fragmentami roślin oraz puchowymi piórami. Samica składa 5-7 zielonkawoszarych jaj. Samiec pływa w pobliżu gniazda, strzegąc samicy i lęgu. Para wspólnie wodzi młode, które są zagniazdownikami.
     Łabędzie preferują duże jeziora i stawy z szuwarami, rozlewiska i delty rzek z przyległymi terenami nadbrzeżnymi, stawy hodowlane, zarastające zbiorniki. Chętnie osiedlają się także w miastach, gdzie coraz liczniej zimują. Występują w całej Polsce, zamieszkuje Wyspy Brytyjskie, centralną i północną Europę, nizinne regiony Azji.
     Aby zmniejszyć liczbę łabędzi ginących w miastach z powodu zimna, należałoby rozpocząć ich dokarmianie dopiero po nastaniu mrozów - nie zaniknie wtedy instynkt odlotu zimowego.
     Gatunek podlegający ochronie całkowitej.
     Głos: czasem nosowe trąbienie lub syk.
 Syczenie łabędzi: https://www.youtube.com/watch?v=6zJ0Z4IUC6g 

mysz + królik = mysikrólik?!

  Mysikrólik (Regulus regulus)

 RODZINA: pokrzewkowate
   RZĄD: wróblowe
Regulus w jego łacińskiej nazwie pochodzi od również łacińskiego rex, czyli król. Nadano mu ją ze względu na jaskrawy pasek, który kojarzy się z koroną. "Mysi", bo jest maleńki jak myszka. Jest to najmniejszy ptak występujący w Europie. Co ciekawe, na pokonanie Morza Batyckiego w czasie wędrówek mysikrólików, potrzebuje energii zgromadzonej tylko w 3 g tłuszczu!
     Samiec i samica różnią się nieco ubarwieniem. Wspólną cechą ich ubarwienia jest oliwkowozielony kolor, z jaśniejszym spodem ciała i dwoma białymi pręgami na skrzydłach. Na głowie samca znajduje się żółtopomarańczowy pas z czarną obwódką; na głowie samicy pas jest jaskrawożółty. Młode osobniki nie posiadają jaskrawego paska. 
     Rozpiętość skrzydeł to ok. 16 cm, a długość ciała wynosi 9 cm.    
Mysikrólik preferuje stare drzewostany ze świerkiem i jodłą. Zasiedla umiarkowaną strefę Europy i Azji.
     Do lęgu występuje 2 razy do roku. Samica składa 8-10 żółtawych lub białawych jaj, pokrytych jasnobrązowymi plamkami. Sama wysiaduje jajka, samiec pomaga jej dopiero przy karmieniu piskląt. 
     Gniazdo ma kulisty kształt, grube ściany i zwęża się mocno ku górze, przechodząc w wąski otwór, który zabezpiecza jaja przed wypadnięciem, np. podczas silnych wiatrów. Ptak buduje je z mchu, porostów, łyka, pajęczyn i oprzędów gąsienic. Wnętrze wyściela wełną i piórami.
     Głos: szereg cichych, wznoszących się i opadających tonów.     
     Gatunek podlega ochronie całkowitej.

Mysikrólik - port we Władysławowie, październik 2015
Mysikrólik (śpiew) - Goldcrest song (Regulus regulus) - Film + kilka zdjęć (Video and a few photos)

Z lornetką wśród ptaków - kos.

  KOS

RODZINA: drozdowate
RZĄD: wróblowe



     Pierwszego kosa sfotografowałam w parku przy ul. Bankowej w Bolesławcu. Drugi kos latał po parku uzdrowiskowym w Cieplicach. 
     Samiec kosa jest czarny z żółtym dziobem. Jaskrawy dziób służy do odstraszania innych osobników z zajętego terenu. Samica brązowa z białawym podgardlem i plamami na piersi oraz brązowym dziobem. Młode kosy przypominają wyglądem samicę.
     Długość ciała kosów wynosi 25-27 cm, a rozpiętość skrzydeł 40 cm. Odżywiaja się owadami, dżdżownicami, ślimakami i owocami.
     Wyprowdza zwykle dwa lęgi w roku. Samica sama buduje gniazdo. Wykorzystuje do tego gałązki, liście, mech, korzonki i suchą trawę, spajając wszystko wilgotną ziemią. U kosów miejskich gniazda są wzbogacone śmieciami, np. folią czy sznurkami. Samica składa 4-6 niebieskozielonych jaj rdzawo nakrapianych. Podczas wysiadywania jaj samica chwilowo jest zmieniana przez samca. Po wykluci piskląt wspólnie je karmią. Czasami zadanie to spoczywa na samcu, ponieważ w tym czasie samica odchodzi do innego osobnika. Kos jest ptakiem zimującym.
     Głos kosów jest fletowy z głębokimi tonami. Kosy słychać najwcześniej i najpóźniej ze wszystkich ptaków - jest to również metoda samca do odstraszania nieproszonych gości od swojego terytorium.
     Pierwszy sfotografowany kos to samica, a drugi to samiec.
Wstawiam też filmik z YouTube z nagraniem "kosowych" treli: Kos - YouTube

Źródło: Anna Przybyłowicz "Atlas ptaków polskich"

Jak klasyfikować ptaki? Rzędy.

     Klasyfikacja ptaków jest kwestią sporną: jest ona ciągle podważana i zmieniania, ze względu na postępujące badanie, np.DNA - (była kamieniem milowym w dziejach klasyfikacji). Przedstawię tu tzw. nowoczesną klasyfikację, która jest najbardziej aktualna i wpływowa. Jest ona oparta na badaniach i obserwacjach Mleczarka i Cichowskiego z książki Polskie nazewnictwo ptaków świata z 1999 i najczęściej stosowaną w Polsce klasyfikacją.

Wg niej wyróżniamy następujące rzędy:

• strusie,
• nandu,
• kazuarowe,
• kiwi,
• kusacze,
• grzebiące,
• blaszkodziobe,
• pingwiny,
• nury,
• rurkonose,
• perkozy,
• flamingi,
• brodzące,
• pełnopłetwe,
• kondorowe,
• szponiaste,
• żurawiowe,
• przepiórniki,
• siewkowe,
• stepówki,
• gołębiowe,
• papugowe,
• hoacyny,
• turakowe,
• kukułkowe,
• sowy,
• lelkowe,
• jerzykowe,
• kolibry,
• czepigi,
• trogony,
• kraskowe,
• dudki,
• dzioborożce,
• złotopióry,
• dzięciołowe,
• wróblowe.

Podsumowanie wiadomości związanych z budową ptaków.

PODSUMOWANIE:

• Skóra ptaków jest sucha i pozbawiona gruczołów, z wyjątkiem gruczołu kuprowego.
• Są zwierzętami stałocieplnymi.
• Ich ciało ma opływowy, aerodynamiczny kształt.
• Ich kończyny przednie są przekształcone w skrzydła.
• Wytworami naskórka ptaków są pazury, łuski, dziób oraz pióra zapewniające izolację cieplną i powierzchnię lotną.
• Dzieli się je na dwie grupy: BEZGRZEBIENIOWE, które nie latają, ale dobrze biegają lub nurkują, i GRZEBIENIOWE, mające specjalny kostny wyrostek na mostku, do którego przyczepione są skrzydła.
• Posiadają pneumatyczne kości.
• Mają zmodyfikowane płuca z workami powietrznymi, które umożliwiające podwójną wymianę gazową.
• Ich nogi pokryte są łuskami - takimi, jakie posiadają gady.

Płuca ptaków.

 Płuca ptaków są najbardziej skomplikowanym i wydajnym organem oddechowym zwierząt. Są one niewielkie i dość sztywne. W swojej strukturze zawierają miliony cienkich rurek, które są rozgałęzieniami oskrzeli. Narządami wspomagającymi płuca są worki powietrzne, dzięki którym możliwy jest stały przepływ powietrza przez płuca w sposób zapobiegający mieszanie się powietrza świeżego z powietrzem zużytym. Wentylacja płuc u ptaków jest dwojaka – inna podczas lotu, a inna podczas chodu. W czasie lotu klatka piersiowa ulega zablokowaniu, a powietrze jest wypychane poprzez ucisk skrzydeł na worki powietrzne. Podczas spoczynku wentylacja zachodzi dzięki mięśniom klatki piersiowej oraz mięśniom brzucha. Są to płuca błoniaste lub rzadziej używana nazwa – rurkowate. 

Pióra, dzioby, gruczoł kuprowy.

     Pióra to wytwory nabłonka skóry ptaków,które wyrastają ze wzgórków znajdujących się na skórze ptaków. Nachodzą na siebie "dachówkowato" - tak jak łuski gadów. Pióra konturowe, (mają kształt), zbudowane są z osi, dutki, chorągiewki i stosiny. O stosiny "odchodzą" promienie, od których z kolei odchodzą promyki z rozmieszczonymi na nich haczykami. Haczyki sąsiednich promyków zaczepiają się o siebie, dzięki czemu, np. po zmoczeniu w wodzie pióra nie rozszczepiają się, uniemożliwiają ptakom latanie. 
     Pióra służą również do np. kamuflacji i odstraszania drapieżników oraz do zwabiania samic w czasie godów.

   
     Pióra ptaków stanowią doskonałą izolację termiczną, jednakże nie pokrywają jednolicie całego ciała.
     Wyróżniamy:
 Pióra konturowe:

• lotki – zewnętrzna grupa lotek, umiejscowiona na dłoni skrzydła. Za wyjątkiem ptaków bezgrzebieniowych ich liczna wynosi zawsze 10–12.
• pokrywy – grupy piór położone nad lotkami, bliżej przedniej krawędzi skrzydła. Wyróżnia się pokrywy małe, średnie i duże. Wyrastają częściowo z kości ramieniowej i łokciowej. Przykrywają również sterówki.
• sterówki – nie są dzielone na podgrupy, gdyż tworzą jednolitą powierzchnię.

Pióra puchowe: mają krótką, miekką stosinę i wiotką chorągiewkę. Tworzą warstwę zabezpieczającą przed utrata ciepła.

Dzioby ptaków są bardzo różnorodne, w zależności od sposobu odżywiania się rodzaju ptaka.

     Gruczoł kuprowy – dwupłatowy gruczoł łojowy u ptaków, położony pod nasadą ogona (kuprem), wydzielający tłustą wydzielinę służącą ptakom do natłuszczania dziobem piór w celu ochrony przed zawilgoceniem, oraz do produkcji prowitaminy D, która pod wpływem światła zamienia się w witaminę D (ptaki czyszcząc pióra zjadają ją). Szczególnie silnie jest rozwinięty u ptaków wodnych.